Hayat pahalılığı asla bitmez, çünkü asıl hastalık “Dolar enflasyonu”

İktidar yetkilileri çok net konuşuyor. “Tek haneli enflasyona ineceğiz, hayat pahalılığını bitireceğiz.” Söz güzel ama teşhis yanlış. Bugüne kadar ücretleri sınırlayarak ve kurları tutarak enflasyonu düşürmeye çalıştılar olmadı. Bu politikanızın maliyeti millete çok ağır oldu. 12 aylık ortalamalar üzerinden asgari ücret, üç yıl içerisinde 290 dolardan 558 dolara çıkmış durumda. Bu arada 1 aylık mutfak masrafı da 300 dolardan 652 dolara çıkmış. Enflasyonun düşmesiyle ilgili asıl sorumluluk üstlenmesi gereken kamu bir türlü kemer sıkmadı sıkmıyor da. Enflasyonla mücadeleye katılmayan bir de şımarık zenginlerimiz var. Aslında Türkiye’nin derdi dolar enflasyonudur. Ve bu hastalık tedavi edilmedikçe pahalılık mezara kadar gider. Vurucu örneklerle yüzleşelim: 2021’de iPhone 13 Pro Türkiye’de 15.999 TL idi o gün dolar 8,70 cihaz 1.840 dolar. 2025’te iPhone 16 Pro Max 99.999 TL bugünkü dolar 42 TL cihaz hâlâ 2.380 dolar! Yani telefonun dolar fiyatı 4 yılda yüzde 32 zamlanmış. ABD’de aynı telefonun fiyatı ise neredeyse aynı kalmış. 2021’de Türkiye’de Hamburger 23 TL 2,6 dolar ediyor. Hamburger fiyatlarında dünyanın en ucuz 3. ülkesiydik. 2025’te Hamburger169 TL 4,8 dolar ediyor. Şimdi İsviçre’den sonra 2. en pahalı ülkeyiz! 4 yılda dolar bazında Türkiye’de hamburger yüzde 85 zamlanmış. ABD’de aynı hamburger 4 yılda sadece yüzde18 zamlanmış. (The Economist’in resmi verisi) 2021’de Yunanlı Edirne’ye gelip 100 Euro’ya 5 çanta dolusu alışveriş yapıyordu. 2025’te birvTürk Dedeağaç’a gidiyor, 100 Euro’ya aynı çantayı dolduruyor, üstüne bir de restoran hesabı ödüyor. Selanik’te 1 kg iyi beyaz peynir 6-8 Euro (240-280 TL) İstanbul’da aynı kalite beyaz peynir 550-750 TL Yunanistan’da asgari ücreti 950 Euro, Türkiye’de 600 Euro bile değil. Sıfır bir orta sınıf sedan (örneğin Fiat Egea) Avrupa’da 23.000 Euro Türkiye’de 1.650.000 TL 47.000 Euro! Aynı araba bizde yüzde100 daha pahalı. Bodrum’da 5 yıldızlı otel, yazın gecelik 600-800 Euro. Aynı tarihlerde Rodos’ta aynı kalite otel gecelik 250-350 Euro. Kim kime tatile gidiyor şimdi? Kısacası: Maaşımız hâlâ gelişmekte olan ülkeler seviyesinde, ama fiyatlarımız İsviçre, Norveç, Danimarka ile yarışıyor. TL enflasyonu düşse ne yazar? (Tabi ki iyi olurda dolarla mukayese edildiğinde) Yani ülkede dolar bazında fiyatlar patladı. Asıl mesele burası. Dolar bazında fiyatlar şiştikçe de fakirleşiyoruz. Gerçek teşhis şu: Zenginin lüks talebi fiyatları uçuruyor, fakir o fiyatı ödemek zorunda kalıyor. Bu uçurum kapanmadıkça, tek haneli enflasyon gelse de pazar filesi hâlâ boş döner. Asıl sorunumuz enflasyon değil pahalılık.